Etappe Palas de Rei – Arzúa: gids voor de Camino Francés

• Afstand: 28,8 km.
• Moeilijkheid: middelmatig tot hoog, door het profiel met stijgingen en dalingen.

• Geschatte tijd: 7 – 8 uur wandelen.

• Hoogste punt: 554 m (Palas de Rei).

• Laagste punt: 304 m (Ribadiso da Baixo).

• Waterpunten: Overvloedig in elk dorp, plus fonteinen langs de route.

• Samenkomst van routes: in Melide (km 14,8) sluit de Camino Primitivo aan en in Arzúa de Noordroute. Je ziet veel meer pelgrims dan in eerdere etappes.
• Provinciewissel: in O Coto verlaat je Lugo en betreed je A Coruña. Het is niet ver meer naar Santiago.
• Terrein en modder: bijna alles gaat over comfortabele paden en eucalyptusbossen, maar na regen is er modder bij de rivier Furelos. Neem schoenen met goede grip mee.
• Het mooiste: de pulpo á feira van Melide, Ribadiso aan de rivier en de kaas van Arzúa.

• Middeleeuwse brug van Furelos: beschouwd als een van de mooiste van de Camino, vlak voor Melide.
• Gastronomie in Melide: je moet de pulpo á feira of de melindres bijna proeven. Met die brandstof kom je goed in Arzúa aan, waar een goed diner en de kaas van het dorp wachten.
• Ribadiso da Baixo: een prachtig plekje aan de rivier Iso. De laatste rustplaats voor de slotklim naar Arzúa.
• Jouw rust in Arzúa: na bijna 29 km kun je bij Casa Buen Camino dineren op ons terras van 40 m² met barbecue en uitrusten in een compleet huis voor je groep.

Ook al geeft de kilometerteller 28,8 km aan, het voortdurende op en neer en het asfalt voelen zwaarder dan de cijfers doen vermoeden.

Het profiel maakt een constant tempo moeilijk. Maar inmiddels weet je dat Santiago dichtbij is, en dat helpt enorm bij de laatste klimmetjes voor Arzúa.

Let op de laatste klim vanaf Ribadiso. Het is een mooie plek om je voeten te verfrissen, maar blijf alert: er resten nog ongeveer 2,6 km tot Arzúa, met een laatste inspanning voordat je het vlakke deel bereikt.

1. Vertrek uit Palas de Rei: militaire kunst en romaans (0 – 3,4 km)

We vertrekken bij km 0 in Palas de Rei. Bij het verlaten van het stadje zie je bordjes naar het kasteel van Pambre. Als je tijd hebt, brengt deze omweg van 5 km je naar het beste voorbeeld van middeleeuwse militaire architectuur in Galicië (bezoeken vind je bij Turismo de Galicia).

Terug op de officiële route verwelkomt paal 64 ons in San Sebastián de Carballal. We lopen onder weelderige eucalyptus- en eikenbossen, over een stuk dat op plaatsen als Lacua modderig kan zijn, waar een rij stenen platen ons voor de modder behoedt. Aangekomen in San Xulián do Camiño ontvangt de romaanse kerk uit de 12e eeuw ons met haar indrukwekkende apsis.

2. De vallei van de Pambre en de geschiedenis in Porto de Bois (3,4 – 8,5 km)

We dalen af langs een prachtige corredoira naar de rivier Pambre tot we Pontecampaña bereiken. Dan volgt een prachtig stuk: een pad ingeklemd tussen rotsen en kronkelende takken, als uit een sprookje. Na Casanova steken we de rego do Vilar over bij Porto de Bois. Deze nu rustige plek was in de 14e eeuw het toneel van een bloedige dynastieke slag tussen Hendrik van Trastámara en de graaf van Lemos, een strijd die de geschiedenis van de Galicische adel tekende. Kort daarna, in Campanilla, nemen we afscheid van de bijna 97 km in de provincie Lugo.

3. Leboreiro: de intrede in A Coruña (8,5 – 13 km)

In het gehucht O Coto betreden we officieel A Coruña, de laatste provincie van onze pelgrimstocht. Al snel bereiken we Leboreiro, het oude Campus Leporarius (veld van de hazen) uit de Codex Calixtinus. In Leboreiro lopen we over hetzelfde stuk Romeinse weg dat middeleeuwse pelgrims gebruikten.

• Wat te zien: Stenen huizen omringen de kerk van Santa María (overgangsromaans). Daartegenover zie je het voormalige Ziekenhuis (Casa de la Enfermería) (hospitium uit de 12e eeuw, gesticht door de Ulloa’s) en een merkwaardige cabazo, een traditionele graanschuur in de vorm van een gigantische maïsmand. Na de oversteek van de rivier Seco via de 14e-eeuwse brug lopen we door het bedrijvenpark om uiteindelijk af te dalen naar de rivier Furelos en haar majestueuze middeleeuwse brug.

4. Melide: het grote kruispunt van wegen (14,8 km)

Melide, het geografisch middelpunt van Galicië, is waar de pelgrims van de Camino Primitivo zich bij ons voegen. Vanaf hier delen we het pad met een flink “handjevol” meer metgezellen.

• Niet missen: bezoek de kapel van San Roque, die het portaal van de oude kerk van San Pedro bewaart, en bewonder het kruis uit de 14e eeuw, beschouwd als het oudste van heel Galicië.

• Het minst leuke: de doorgang langs het industrieterrein van Melide is een zwaar stuk

• Cultuur en smaak: Het voormalige Hospital de Sancti Spiritus herbergt nu het Museu Terra de Melide, een plek “van het volk en voor het volk”. Na de cultuur volgt het ritueel: de pulpo á feira, geserveerd met olie, zout en paprikapoeder, samen met traditioneel gebak zoals “ricos” en melindres.

5. Naar het land van de kaas: Castañeda en Ribadiso (14,8 – 25,8 km)

We verlaten Melide en steken de rivier Catasol over richting Boente en zijn kerk van Santiago, tot we Castañeda bereiken. Hier stonden de oude kalkovens waar middeleeuwse pelgrims stenen uit Triacastela neerlegden voor de bouw van de kathedraal als boetedoening, zoals vermeld in de Codex Calixtinus. De afdaling brengt ons naar Ribadiso da Baixo, een zeer aangenaam plekje aan de rivier Iso. Na het oversteken van de mooie middeleeuwse brug zie je het voormalige Hospital de San Antón (15e eeuw), nu gerestaureerd als een van de mooiste herbergen van de Camino.

6. Aankomst in Arzúa: augustijner traditie en kaas (28,8 km)

Tot slot klimmen we naar Arzúa, waar ook de pelgrims van de Camino del Norte samenkomen.

• In het oude centrum: Je ziet de ruïnes van het klooster van La Magdalena (14e eeuw) en de moderne kerk van Santiago, die de Apostel eert als Pelgrim en Moordenaar van Moren.

• Een lokale traditie: Sinds 1975 viert Arzúa zijn beroemde Kaasfeest. Na zo’n veeleisende etappe smaakt een stukje Arzúa-Ulloa-kaas heerlijk.

• Voorzieningen: er zijn veel eetgelegenheden. Het is een etappe met veel infrastructuur en veel gezelschap.
• Ribadiso: je voeten in de rivier Iso steken is de beste behandeling voor het laatste stuk asfalt naar Arzúa.
• Energie: op sommige stukken is het modderig en er is veel asfalt in de zon. Zorg voor voldoende vocht en let op je voeten.
• Leboreiro: let op de resten van de Romeinse weg.
• Castañeda: hier werd de kalk voor de kathedraal van Santiago bereid.
• Ribadiso: de laatste plek om uit te rusten. In de zomer: neem je zwemkleding mee. Daarna volgt nog een klim van ongeveer 3 km naar het centrum van Arzúa, dus onderschat dat niet.

• Geldautomaten: De laatste voor Arzúa staat in Melide.

• Gezondheid: Gezondheidscentrum in Melide en Arzúa (permanente zorgpost).

• Apotheken: Palas, Melide en Arzúa (in de tussenliggende dorpjes zijn er geen).

Is het raadzaam deze etappe op te splitsen?

Veel pelgrims overnachten in Melide (km 15) om van de sfeer te genieten, en lopen zo de eerste dag maar 15 km. Het is een goede optie als je liever zachtere etappes hebt, al wijk je af van de traditionele indeling. Kom je in Arzúa aan, dan wachten we je op bij Casa Buen Camino om uit te rusten.

Waar komt de Camino Francés samen met de Primitivo en de Noordroute?

De Primitivo sluit aan in Melide en de Noordroute in Arzúa. Het is mooi om verhalen te delen met mensen van drie verschillende routes.

Waar laat ik mijn credencial stempelen?

We raden de kerk van San Xulián aan, een pulpería in Melide en de kerk van Santiago in Arzúa. En bij aankomst wacht de stempel van Casa Buen Camino je op bij de ingang van het huis.

Overzicht voorzieningen: etappe Palas de Rei – Arzúa